Is een hoge dosis vitaminen schadelijk?

Leestijd: 4 minuten

Vitaminen zijn gezond. Daarom is het belangrijk om er voldoende van binnen te krijgen. Dat kan via je voeding of met supplementen. Elke vitamine heeft een Aanbevolen Dagelijkse Hoeveelheid (ADH). Dat is de hoeveelheid die je lichaam elke dag nodig heeft. Maar kun je ook teveel binnen krijgen? Sommige bedrijven bieden supplementen aan met wel 500% of meer van de ADH. Is dat schadelijk? In dit blogartikel lees je dat het inderdaad schadelijk kan zijn, maar dat het wel afhankelijk is van de soort vitamine.

In dit artikel zal ik de volgende vragen voor je beantwoorden:

  • Wat zijn vitaminen?
  • Wat gebeurt er als ik teveel vitaminen binnenkrijg?
  • Wat zijn vetoplosbare vitaminen?
  • Wat zijn wateroplosbare vitaminen?
  • Is een hoge dosis vitaminen schadelijk?

Wat zijn vitaminen?

Vitaminen zijn stoffen met een belangrijke rol in ons lichaam. Ze helpen ons lichaam om goed te kunnen functioneren. Wat ze allemaal voor ons doen? Hieronder staan een aantal voorbeelden:

  • Vitamine A: belangrijk voor de opbouw van bloedvaten en goed voor je ogen
  • Vitamine B12: belangrijk voor het maken van DNA en voor de zenuwen
  • Vitamine C: antioxidant, goed voor de weerstand en nodig voor de vorming van bindweefsel
  • Vitamine D: goed voor de botten

Helaas kan ons lichaam ze vaak niet zelf aanmaken. Daarom moeten we ze via de voeding of met behulp van supplementen binnen krijgen. De aanbevolen dagelijkse hoeveelheid geeft een richtlijn voor hoeveel je lichaam nodig heeft per dag.

Wat gebeurt er als ik teveel vitaminen binnenkrijg?

Of een hoge dosis van een vitamine schadelijk is, ligt aan de eigenschappen van de vitamine zelf. Ook ligt het eraan hoe het lichaam de vitamine verwerkt.

Er zijn twee soorten vitaminen. Vetoplosbare vitaminen en wateroplosbare vitaminen. Zoals de naam al aangeeft lost de ene vorm goed op in water en de andere goed in vet. En het is juist déze eigenschap die bepaalt of een hoge dosis schadelijk is. Neem je teveel vetoplosbare vitaminen? Dan kan het schadelijk zijn. Bij wateroplosbare vitaminen heb je dit risico niet.

Vetoplosbare vitaminen

Vetoplosbare vitaminen vind je vooral in vethoudend voedsel, zoals eieren, zuivel en vlees. Nadat ze in je bloed zijn opgenomen worden ze opgeslagen in je lichaam. Vooral in het vetweefsel en de lever. Ze komen vrij wanneer je lichaam ze nodig heeft.

Het voordeel is dat je deze vitaminen niet elke dag binnen hoeft te krijgen. Je lichaam slaat ze namelijk op voor later. Het nadeel is dat ze je lichaam dus niet makkelijk verlaten. Neem je teveel in van een vetoplosbare vitamine? Dan stapelen de vitaminen zich op in je lichaam. Dat kan schadelijk zijn als je te vaak een hoge dosis binnen krijgt (1).

De volgende vitaminen zijn vetoplosbaar:

  • Vitamine A
  • Vitamine D
  • Vitamine E
  • Vitamine K

Wateroplosbare vitaminen

Wateroplosbare vitaminen vind je vooral in voedingsmiddelen met veel water, zoals groente en fruit. Dit soort vitaminen worden niet in je lichaam opgeslagen. Ze gaan niet naar het vetweefsel of naar de lever, maar blijven circuleren in het bloed. Je lichaam neemt vervolgens de vitaminen op die je nodig hebt en de rest plas je uit.

Het nadeel is dat je deze vitaminen dus elke dag moet binnen krijgen, omdat je lichaam ze niet kan opslaan voor later. Je hebt daarom een grotere kans op een tekort aan deze vitaminen. Het voordeel is dat je bij wateroplosbare vitaminen dus bijna nooit een overdosering kan krijgen (2).

De volgende vitaminen zijn wateroplosbaar:

  • Vitamine B1
  • Vitamine B2
  • Vitamine B3
  • Vitamine B5
  • Vitamine B6
  • Vitamine B8
  • Vitamine B11 (foliumzuur)
  • Vitamine B12
  • Vitamine C

Is een hoge dosis vitaminen schadelijk?

Bij veel bedrijven kun je supplementen kopen die veel meer vitaminen bevatten dan de ADH. Kan dat dan kwaad? Zoals je hebt gelezen, ligt dat aan de soort vitamine.

Bij wateroplosbare vitaminen kan het vaak geen kwaad om teveel in te nemen. Maar het is belangrijk om te realiseren dat het ook niet nuttig is. Je lichaam kan maar een beperkte hoeveelheid gebruiken. De rest plas je gewoon uit! Het heeft dus geen nut om 500% van de ADH aan vitamine C te nemen.

Voor sommige wateroplosbare vitaminen is er wel een maximale hoeveelheid die je binnen mag krijgen. Dat geldt voor vitamine B3, vitamine B6 en vitamine B11 (foliumzuur).

Bij vetoplosbare vitaminen kan een overdosering schadelijk zijn. Hieronder zie je de maximale hoeveelheid die je binnen mag krijgen per dag (3).

Hoge dosis vitaminen

Je ziet dat de maximale dosering minimaal 3 keer hoger ligt dan de ADH. Als je normaal eet en wat aanvult met een verantwoord voedingssupplement, dan haal je de maximale hoeveelheid niet. Maar neem je een voedingssupplement met 2 of 3 keer de ADH van een vitamine, dan moet je oppassen.

Het antwoord op de vraag ‘is een overdosering vitaminen schadelijk?’ is dus niet eenduidig. Gebruik de informatie in dit blogartikel om te beslissen of jij teveel van een vitamine binnen krijgt. Kijk eerst wat voor soort vitamine het is. Als het een vetoplosbare vitamine is, kun je de maximale dosering opzoeken.

Zo kun je optimaal profiteren van het gezonde effect van vitaminen!

Bronnen

  1. Fat-Soluble Vitamins: A, D, E, and K, Colorado State University, http://extension.colostate.edu/topic-areas/nutrition-food-safety-health/fat-soluble-vitamins-a-d-e-and-k-9-315/, 2018
  2. Dangers of Overdose of Water-Soluble Vitamins, McCormick, D.B., Clinical Nutritional Insight, 1979
  3. Is te veel vitamines of mineralen slikken schadelijk?, Voedingscentrum, https://www.voedingscentrum.nl/nl/service/vraag-en-antwoord/gezonde-voeding-en-voedingsstoffen/is-te-veel-vitamines-slikken-schadelijk.aspx, 2018

Een reactie plaatsen